Genel Bilgi
| Birim | FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ |
| ARKEOMETRİ (YL) (TEZLİ) | |
| Kod | ARK501 |
| Ad | Arkeometri |
| Dönem | 2018-2019 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Dönem | Güz |
| Süre (T+U) | 3-0 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 9 AKTS |
| Yerel Kredi | 3 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Belirsiz |
| Tür | Normal |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Doç. Dr. NERGİS KILINÇ MİRDALI |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Güncel dönem ders programı henüz yapılmamıştır.
|
Dersin Amacı / Hedefi
Arkeolojik buluntuların özelliklerini belirlemek için kullanılan karakterizasyon yöntemlerini tanıtmak.
Dersin İçeriği
Arkeometrinin Arkeoloji, Sanat Tarihi ve Doğa Bilimleri ile arasındaki ilişki. Arkeolojik buluntuların tarih, kültür ve teknolojisi. Arkeolojik buluntuların mikroyapısal özellikleri, kimyasal bileşimi ve üretim teknolojisi. Arkeolojik sorunlara bilimsel yaklaşım ilkelerinin temel teknikleri. Tarihlendirme, analiz ve malzeme karakterizasyonu
Dersin Ön Koşulu
Kaynaklar
Notlar
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Arkeolojik buluntuları malzeme gruplarına göre sınıflandırır. |
| ÖÇ02 | Arkeometride kullanılan karakterizasyon yöntem ve tekniklerini kullanır. |
| ÖÇ03 | Arkeolojik buluntuların analizleri için uygun arkeometrik tekniklere karar verir. |
| ÖÇ04 | Arkeometrik karakterizasyon teknikleri ile elde edilen verilerden anlam çıkarır. |
| ÖÇ05 | Arkeometrik karakterizasyon teknikleri ile elde edilen verileri karşılaştırır. |
| ÖÇ06 | Arkeometrik karakterizasyon teknikleri ile elde edilen verileri yorumlar. |
| ÖÇ07 | Arkeolojik buluntuların yapım teknikleri ve teknolojileri hakkında fikir yürütür. |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | - | Güncel araştırma yöntemleri hakkında bilgi sahibi olabilmek, bilgiyi değerlendirebilmek. | |
| PÖÇ02 | - | Analitik yöntemleri uygulayabilmek | |
| PÖÇ03 | - | Analiz sonuçlarını bilişim teknolojisi ile açıklayabilmek | |
| PÖÇ04 | - | Mikroskopik çalışmaları yapabilmek | |
| PÖÇ05 | - | Disiplinler arası ve farklı alanlardan kişiler ile çalışabilme yetkinliği kazanmak | |
| PÖÇ06 | - | Arkeolojik buluntular ve kazı alanında yer alan Arkeo toprakların oluşumu ve çevre ile ilişkilerinin üzerine tartışmalara katılabilmek ve fikirlerini aktarabilmek | |
| PÖÇ07 | - | Çalışmaların süreç ve sonuçlarını farklı disiplinlerdeki araştırmacılar ile ulusal ve uluslar arası çalışma ortamlarında yazılı ve sözlü olarak aktarabilmek | |
| PÖÇ08 | - | Kazı alanlarından çıkan arkeolojik buluntuların ve toprakların arkeo-çevre özelliklerinin doğa ve fen bilimlerinin yardımı ile arkeometrik ölçümlerini yapabilmek |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Arkeometrinin kapsamı ve uygulama alanları. Arkeolojik buluntuların arkeometrideki yeri ve önemi. Arkeometrinin diğer bilim dalları ile ilişkisi ve önemi. | Konuyla ilgili ders kitapları ve yardımcı kaynaklar | |
| 2 | Arkeolojik buluntular için Yaş Tayini-Hammadde Analizi-Karakterizasyon Yöntem ve Teknikleri: Fiziksel ve Kimyasal Yöntemler.Gözeneklilik. Yoğunluk. | Konuyla ilgili ders kitapları ve yardımcı kaynaklar | |
| 3 | Yaş kimyasal analiz. Atomik absorpsiyon spektroskopisi (AAS). X-ışını difraksiyonu (XRD). X-ışını floresansı (XRF). | Konuyla ilgili ders kitapları ve yardımcı kaynaklar | |
| 4 | Nötron aktivasyon analizi (NAA). Optik mikroskop (OM). | Konuyla ilgili ders kitapları ve yardımcı kaynaklar | |
| 5 | Taramalı elektron mikroskobu (SEM) ve enerji saçınımlı X-ışını spektroskopi (EDS) veya dalga boyu saçınımlı X-ışını spektroskopi (WDS). | Konuyla ilgili ders kitapları ve yardımcı kaynaklar | |
| 6 | Elektron Prob mikroanaliz (EPMA). Geçirimli elektron mikroskobu (TEM). Analitik elektron mikroskobu (AEM). | Konuyla ilgili ders kitapları ve yardımcı kaynaklar | |
| 7 | Taramalı Geçirimli Elektron Mikroskobu (STEM) EDS ve elektron enerji kayıp spektroskopisi (EELS) | Konuyla ilgili ders kitapları ve yardımcı kaynaklar | |
| 8 | Ara Sınav | Konuyla ilgili ders kitapları ve yardımcı kaynaklar | |
| 9 | Diferansiyel termal analiz (DTA). Diferansiyel taramalı kalorimetri (DSC). Termomekanik analiz (TMA). Dilatometre. | Konuyla ilgili ders kitapları ve yardımcı kaynaklar | |
| 10 | X-ışını absorpsiyon spektroskopisi (XAS). Fourier dönüşümlü kızılötesi spektroskopisi (FTIR). | Konuyla ilgili ders kitapları ve yardımcı kaynaklar | |
| 11 | Arkeolojik seramiklerin üretim teknikleri, sırlı, sırsız, astarlı, dekorlu, perdahlı seramikler. | Konuyla ilgili ders kitapları ve yardımcı kaynaklar | |
| 12 | Arkeolojik seramiklerin mikroyapısal özellikleri, kimyasal bileşimi. Seramik tipolojisi. Arkeolojik seramiklerin Günümüz tasarımına katkıları. Konular ile ilgili örnek incelemeler. | Konuyla ilgili ders kitapları ve yardımcı kaynaklar | |
| 13 | Seramik ve cam buluntular üzerinde arkeometrik çalışmalar | Konuyla ilgili ders kitapları ve yardımcı kaynaklar | |
| 14 | Metal buluntular üzerinde arkeometrik çalışmalar | Konuyla ilgili ders kitapları ve yardımcı kaynaklar | |
| 15 | Mimari yapılar üzerinde arkeometrik çalışmalar | Konuyla ilgili ders kitapları ve yardımcı kaynaklar | |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Konuyla ilgili ders kitapları ve yardımcı kaynaklar | |
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Konuyla ilgili ders kitapları ve yardımcı kaynaklar |