GM591 Mikrobiyolojik Sayım ve Tanımlama Yöntemleri

6 AKTS - 3-0 Süre (T+U)- . Yarıyıl- 3 Yerel Kredi

Genel Bilgi

Birim FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ
GIDA MÜHENDİSLİĞİ (YL)
Kod GM591
Ad Mikrobiyolojik Sayım ve Tanımlama Yöntemleri
Dönem 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı
Dönem Güz
Süre (T+U) 3-0 (T-U) (17 Hafta)
AKTS 6 AKTS
Yerel Kredi 3 Yerel Kredi
Eğitim Dil Türkçe
Seviye Belirsiz
Tür Normal
Öğretim Şekli Yüz Yüze Öğretim
Bilgi Paketi Koordinatörü Dr. Öğr. Üyesi Bilal AĞIRMAN
Dersin Öğretim Elemanı
Güncel dönem ders programı henüz yapılmamıştır.


Dersin Amacı / Hedefi

Bu dersi başarıyla tamamlayan bir öğrenci; mikrobiyal sayım yöntemleri hakkında teknik bilgi sahibi olur ve farklı sayım yöntemleri arasından hangisini, hangi koşullarda seçeceğini öğrenir. Sayım tekniklerinin etki mekanizmalarını ve farklı teknikler arasındaki temel farkları kavrar. Ayrıca mikroorganizmaların fenotipik, morfolojik ve genetik özelliklerine dayalı tanımlama teknikleri hakkında kapsamlı bilgi edinir.

Dersin İçeriği

Bu ders kapsamında; mikrobiyal sayım ve tanımlama yöntemleri ile ilgili temel kavramlar, mikrobiyal sayım yöntemlerinin sınıflandırılması, direkt ve indirekt sayım yöntemleri, dilüsyon işlemi ve dilüentler, mikrobiyolojide hızlı sayım yöntemleri ile mikroorganizmaların fenotipik, morfolojik ve moleküler yöntemlerle tanımlama teknikleri yer almaktadır.

Dersin Ön Koşulu

Yok

Kaynaklar

- Ayhan Temiz. 2021. Genel Mikrobiyoloji Uygulama Teknikleri (7. Baskı), Hatiboğlu Yayıncılık, 273 s. - Velittin Gürgün, Kadir Halkman. (1990). Mikrobiyolojide Sayım Yöntemleri (2. Baskı). Gıda Teknolojisi Derneği, Yayın No 7, 146 s. - A. Kadir Halkman. (2005). Gıda Mikrobiyolojisi Uygulamaları. Başak Matbaacılık, 358 s. - Adnan Ünlütürk, Fulya Turantaş. (2015). Gıdaların Mikrobiyolojik Analizi (3. Baskı). Sidas Yayıncılık, 176s. - Adnan Ünlütürk, Fulya Turantaş. (2021). Gıda Mikrobiyolojisi (5. Baskı). Sidas Yayıncılık, 590s. - C. H. Collins, P. M. Lyne, J. M. Grange, J. O. Falkinham III. (2004). Collins and Lyne's Microbiological Methods, 8th Edition. Arnold (Hodder Headline Group), 480 p. - Y. Salfinger, M. L. Tortorello. (2015). Compendium of Methods for the Microbiological Examination of Foods, 5th Edition. APHA (American Public Health Association ) Press, 995p.

Notlar

Konuyla ilgili ulusal ve uluslararası literatür, makaleler, dijital veri tabanları, araştırma raporları, süreli yayınlar, akademik dergiler


Dersin Öğrenme Çıktıları

Sıra Dersin Öğrenme Çıktıları
ÖÇ01 Mikroorganizmaların sayım tekniklerini genel olarak açıklar.
ÖÇ02 Mikroorganizma sayım tekniklerini sınıflandırır ve teknikler arasındaki farkları açıklar.
ÖÇ03 Mikroorganizmaların fenotipik, morfolojik ve genotipik yöntemlerle tanımlanma yöntemlerini genel olarak açıklar.
ÖÇ04 Klasik ve modern tanımlama teknikleri arasındaki farkları açıklar, tekniklerin avantaj ve dezavantajlarını açısından karşılaştırır.
ÖÇ05 Genomik DNA ekstraksiyonunda kullanılan hücre parçalama tekniklerini açıklar ve DNA kalitesi üzerine etkilerini inceler.
ÖÇ06 Elde edilen DNA sekans dizisini biyoinformatik araçlar kullanarak işler ve veribankalarında tanımlar.
ÖÇ07 Yeni nesil sekanslama tekniklerini genel olarak açıklar.


Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi

Sıra Tür Program Öğrenme Çıktıları Duzey
PÖÇ01 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Lisans düzeyi yeterliliklerine dayalı Gıda Mühendsiliği alanlarında bilgilerini uzmanlık düzeyinde geliştirir ve derinleştirir. 5
PÖÇ02 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Gıda mühendisliğinde uzmanlaştığı alana ilişkin disiplinler arası ilişkiyi kavrar. 3
PÖÇ03 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Gıda mühendisliğinde uzmanlık düzeyindeki kuramsal ve uygulamalı bilgiyi kullanarak disiplinlerarası bilgileri sentezleyerek yorumlar ve yeni bilgi üretir.
PÖÇ04 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Gıda ile ilgili sorunları araştırma yöntemlerini kullanarak ve neden-sonuç ilişkisi kurarak çözümler. 4
PÖÇ05 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Gıda mühendisliği alanı ile ilgili uzmanlık gerektiren çalışmayı bağımsız olarak yürütür.
PÖÇ06 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Gıda mühendisliği alanındaki uygulamalarda karşılaşılan ve öngörülemeyen karmaşık sorunların çözümü için yeni yaklaşımlar geliştirir ve sorumluluk alarak çözüm üretir.
PÖÇ07 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Gıda mühendisliği alanındaki sorunların çözümlenmesini gerektiren ortamlarda önderlik yapar.
PÖÇ08 Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı Gıda mühendisliği alanındaki edindiği uzmanlık düzeyindeki bilgi ve becerileri eleştirisel bir yaklaşımla değerlendirir ve öğrenmesini yönlendirir.
PÖÇ09 Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği Gıda mühendisliği alanındaki güncel gelişmeleri ve kendi çalışmalarını, nicel ve nitel veriler ile destekleyerek alanındaki ve alan dışındaki gruplara, yazılı, sözlü ve görsel olarak sistemli biçimde aktarır.
PÖÇ10 Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği Sosyal ilişkileri ve bu ilişkileri yönlendiren normları eleştirel bir bakış açısıyla inceler, geliştirir ve gerektiğinde değiştirmek üzere harekete geçer.
PÖÇ11 Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği Bir yabancı dili en az Avrupa Dil Portföyü B2 Genel Düzeyi´nde kullanarak sözlü ve yazılı iletişim kurar.
PÖÇ12 Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği Alanının gerektirdiği düzeyde bilgisayar yazılımı ile birlikte bilişim ve iletişim teknolojilerini ileri düzeyde kullanır.
PÖÇ13 Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği Gıda mühendisliği alanı ile ilgili verilerin toplanması, yorumlanması, uygulanması ve duyurulması aşamalarında toplumsal, bilimsel, kültürel ve etik değerleri gözeterek denetler ve bu değerleri öğretir.
PÖÇ14 Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği Gıda mühendisliği alanı ile ilgili konularda strateji, politika ve uygulama planları geliştirir ve elde edilen sonuçları, kalite süreçleri çerçevesinde değerlendirir.
PÖÇ15 Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği Gıda mühendisliği alanında özümsedikleri bilgiyi, problem çözme ve/veya uygulama becerilerini, disiplinlerarası çalışmalarda kullanır. 4


Haftalık Akış

Hafta Konu Ön Hazırlık Yöntemler
1 Mikrobiyolojik sayım ve tanımlama yöntemlerine giriş Önerilen kaynakların incelenmesi ve literatür tarama Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
2 Mikroorganizma analiz yöntemleri, besiyerleri ve örnek alma Önerilen kaynakların incelenmesi ve literatür tarama Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
3 Dilüsyon, dilüsyon sıvıları, ekim ve inkübasyon Önerilen kaynakların incelenmesi ve literatür tarama Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
4 Direkt sayım yöntemleri, kültürel sayım yöntemleri Önerilen kaynakların incelenmesi ve literatür tarama Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
5 Direkt mikroskobik sayım yöntemleri, flow sitometri Önerilen kaynakların incelenmesi ve literatür tarama Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
6 İndirekt sayım yöntemleri, standarda dayalı sayım yöntemleri, metabolizmaya dayalı sayım yöntemleri Önerilen kaynakların incelenmesi ve literatür tarama Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
7 Diğer sayım yöntemleri (hızlı sayım yöntemleri) ve petrifilm çeşitleri Önerilen kaynakların incelenmesi ve literatür tarama Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
8 Ara Sınavlar Ölçme Yöntemleri:
Yazılı Sınav, Sözlü Sınav
9 Mikroorganizmaların izolasyon ve tanımlama esasları Önerilen kaynakların incelenmesi ve literatür tarama Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
10 Morfolojik analizler, koloni morfolojisi (makroskobik morfoloji), hücre morfolojisi (mikroskobik morfoloji) Önerilen kaynakların incelenmesi ve literatür tarama Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
11 Biyokimyasal tanımlama testleri Önerilen kaynakların incelenmesi ve literatür tarama Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
12 Mikroorganizma Tanımlamaya Giriş ve DNA Ekstraksiyon Stratejileri, Genomik DNA Ekstraksiyonu, Hücre Parçalama Teknikleri (mekanik, kimyasal, enzimatik) ve DNA miktar ve kalitesinin belirlenmesi Önerilen kaynakların incelenmesi ve literatür tarama Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
13 Hedef Gen Amplifikasyonu (PCR) ve Sekanslama, 16S rRNA Geni, 18S rRNA ve ITS Bölgeleri, Sanger Sekanslama Önerilen kaynakların incelenmesi ve literatür tarama Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
14 Biyoinformatik ve Filogenetik Analiz, Sekans İşleme ve Genomik Veri Tabanı Taraması (NCBI (GenBank), EMBL ve DDBJ) Önerilen kaynakların incelenmesi ve literatür tarama Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
15 Yeni Nesil Sekanslama (Next-Generation Sequencing - NGS), Metabarkodlama, Tüm genom sekanslama (Whole Genome Sequencing, WGS), Moleküler Parmak İzi Analizi (RAPD, AFLP ve Rep-PCR), MALDI-TOF MS ve Gelecek Trendleri (üçüncü nesil dizileme: Oxford Nanopore, PacBio) Önerilen kaynakların incelenmesi ve literatür tarama Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
16 Yarıyıl Sonu Sınavları Ölçme Yöntemleri:
Yazılı Sınav
17 Yarıyıl Sonu Sınavları Ölçme Yöntemleri:
Yazılı Sınav


Öğrenci İş Yükü - AKTS

Çalışmalar Sayısı Süresi (Saat) İş Yükü (Saat)
Ders ile İlgili Çalışmalar
Ders (Sınav haftaları dahil değildir) 14 3 42
Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) 14 5 70
Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar
Ödev, Proje, Diğer 0 0 0
Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) 1 15 15
Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı 1 30 30
Toplam İş Yükü (Saat) 157
Toplam İş Yükü / 25 (s) 6,28
AKTS 6 AKTS

Güncelleme Zamanı: 23.04.2026 12:53