TÜRKÇE
ENGLISH
Genel Bilgi
| Birim | İLETİŞİM FAKÜLTESİ |
| İLETİŞİM BİLİMLERİ PR. | |
| Kod | AS452 |
| Ad | Yapay Zeka ve Gazetecilik |
| Dönem | 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Yarıyıl | 8. Yarıyıl |
| Süre (T+U) | 2-1 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 4 AKTS |
| Yerel Kredi | 2.5 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Belirsiz |
| Tür | Normal |
| Etiket | S Seçmeli |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Doç. Dr. Serkan BULUT |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Güncel dönem ders programı henüz yapılmamıştır.
|
Dersin Amacı / Hedefi
Bu dersin amacı, yapay zeka kavramını ve habercilik ortamlarını tanıtmak, yapay zeka destekli haber üretim olanaklarını açıklayarak, platform bazlı etik haber üretim ve paylaşım yolları hakkında bilgi edindirmektir.
Dersin İçeriği
Bu ders, üretken yapay zeka araçlarının nasıl çalıştığını, prompt mühendisliği ve SEO ile haber üretim sürecinin nasıl desteklenebileceğini ve bağımsız haber üretiminin yaratıcı olanaklarını ve yöntemlerini içermektedir.
Dersin Ön Koşulu
Ön koşul bulunmamaktadır.
Kaynaklar
Deniz, Ş. ve Korap Özel, E.(2023). Google’dan Yapay Zekaya Geleceğin Gazeteciliği - Para, Veri ve Haber. Ankara: Nobel Bilimsel Eserler. Reese, B. (2020). Yapay zeka çağı dördüncü çağ: Akıllı robotlar, bilinçli bilgisayarlar ve insanlığın geleceği. M. Doğan (Çev.). Say Yayınları. Ünal, E. (2023). Üretken Yapay Zekâ Çağı ve ChatGPT. Bilim Teknik. https://edergi. tubitak.gov.tr/edergi/yazi.pdf;jsessionid=7cBNlgGQP69s9gG+XsEJGFQi? dergiKodu=4&cilt=56&sayi=1178&sayfa=56&yaziid=48280 Narin, B. (2017). Uzman görüşleri bağlamında haber üretiminde otomatikleşme: Robot gazetecilik. Galatasaray Üniversitesi İletişim Dergisi, (27), 79-108. Bulut, S. (2019). Dijital medyada haber: gazetecilikte arama motoru optimizasyonu uygulaması üzerine bir araştırma. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21(4), 1087-1105.
Notlar
Ders içeriğine uygun literatür, makaleler, dergiler, gazeteler, online kaynaklar ve araştırma raporları.
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Yapay zeka, NLG, SEO ve makine öğrenimi ifadelerini açıklar. |
| ÖÇ02 | Dijital habercilik için uygun promt yöntemlerini hatırlar. |
| ÖÇ03 | Haber metni geliştirmek için hangi yapay zeka araçlarından yararlanacağını listeler. |
| ÖÇ04 | Bir olay ile ilgili bir metin veya görseli YZ araçlarından destek alarak tasarlar. |
| ÖÇ05 | YZ bazlı haber üretimini YZ araçları ve etik yöntemle üretmeyi tasarlar. |
| ÖÇ06 | Dijital medya ortamları için temel etik ve etik dışı YZ kullanım alanlarını ve yöntemlerini açıklar. |
| ÖÇ07 | SEO için iletişimsel yapay zeka araçlarını kullanır. |
| ÖÇ08 | Bir haber metnini YZ araçlarını kullanarak SEO kriterlerine uyumlu hale getirir. |
| ÖÇ09 | Verileri uygun YZ araçlarıyla görselleştirir. |
| ÖÇ10 | Mevcut bir haberin YZ araçlarıyla yazıldığını değerlendirir. |
| ÖÇ11 | Mevcut bir haberi SEO kriterlerine göre analiz eder. |
| ÖÇ12 | Mevcut bir haberde YZ araçlarının etik olarak yararlanıp yararlanılmadığını ayırt eder. |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Alandaki temel kavramları, iletişim modellerini, iletişimin kültürel işlevlerini iletişimin tarihsel gelişimi ve İletişim Çalışmaları çerçevesinde açıklar. | |
| PÖÇ02 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Ulusal ve global iletişim sistemleriyle ilgili temel kavram, kuram ve ilkeleri tanır. | 3 |
| PÖÇ03 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Toplumsal İletişim´in araçsal (Radyo, Televizyon, Sinema, Reklamcılık, Halkla İlişkiler, Gazetecilik gibi) ve amaçsal (Kamusal Alan, Kamuoyu, Kültürel Üretim Alanları, Yurttaş Katılımı, Popüler Kültür vb.) alanlarıyla ilgili temel oluşturacak bilgileri ilişkilendirir. | |
| PÖÇ04 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Birey, grup, kitle, kurum ya da farklı kültürlerde iletişimin her yönüyle nasıl işlediğini açıklar. | |
| PÖÇ05 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Bilimsel bilgi ve yöntemlerle alanla ilgili çalışmaları teknolojik yeniliklerle ilişkilendirir. | 4 |
| PÖÇ06 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | İletişim kavramına disiplinlerarası bir perspektifle; İletişim Bilimleri´nin beslendiği Sosyoloji, Tarih, Psikoloji, Dilbilim, Siyasetbilim, Antropoloji vb. gibi alanlardan gelen bilgileri sentezler. | |
| PÖÇ07 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Bireysel boyuttan, global iletişim boyutlarına dek karşılaşılabilecek iletişim sorunlarına çözüm getirici düşünceler üretir. | 4 |
| PÖÇ08 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Etkili iletişim kurabilme yetkinliğinin bir gereği olarak kendisini ifade etme becerisi kadar; karşısındaki insanları ve içerisinde bulunduklar ortamları doğru anlama yetisiyle empati kurar. | 5 |
| PÖÇ09 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Düzenlediği ve aktif olarak katılım sağladığı sosyal, sanatsal ve kültürel etkinliklerdeki gözlemlerini raporlar. | |
| PÖÇ10 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | İzlediği yerel, ulusal ve uluslararası olayları eleştirel bir bakışla yorumlar. | 3 |
| PÖÇ11 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Bireysel olduğu kadar grup çalışmalarında da etkin rol alır. | |
| PÖÇ12 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Topluma karşı sorumluluk bilinci gelişmiş bir birey olarak, toplum yararına projeler geliştirir,. | |
| PÖÇ13 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Mesleki gelişiminin yanı sıra, ilgi ve yetenekleri doğrultusunda bilimsel, sosyal, kültürel ve sanatsal alanlarda kendini sürekli geliştirir. | 5 |
| PÖÇ14 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Rasyonel düşünme yetilerini olduğu kadar yaratıcı düşünceyi geliştirici yöntem ve stratejilerle birlikte düşüncelerini amacına uygun yazılı , sözlü, görsel vb. araçlar yoluyla ifade eder. | 5 |
| PÖÇ15 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | En az Avrupa Dil Portföyü (B) genel düzeyinde bir yabancı dil bilgiisiyle alanındaki bilgileri izleyebilir ve yurt dışındaki meslektaşları ile iletişim kurar. | |
| PÖÇ16 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | Her türlü bilginin erişilmesi, kullanılması, iletilmesi sürecinde ve mesleğiyle ilgili diğer tüm düşünce ve uğraşlarında etik ilkelere uygun davranır. | 5 |
| PÖÇ17 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | Medya okuryazarlığı gibi alana özgü temel uygulama becerileriyle toplum geneline yayabileceği yöntemleri kullanır. | 4 |
| PÖÇ18 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | Alanın gerektirdiği düzeyde bilgisayar yazılım ve kullanım bilgisine sahip olmanın yanı sıra, tüm iletişim araçlarını (beden dili, sözlü ve sözsüz iletişim, gazete, dergi, radyo, televizyon, sinema, internet ve diğer bilişim/iletişim teknolojileri vb. gibi kitle iletişim araçları) yetkin biçimde kullanır. | |
| PÖÇ19 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Gelecekteki kariyerini planlamayı öğrenme gereksinimleri doğrultusunda gerçekleştirir. | 4 |
| PÖÇ20 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Tüm çalışmalarını alanıyla ilgili yasal mevzuat çerçevesinde yönlendirir. | 4 |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Dersin tanıtımı ve temel kavramlar | Ön hazırlık gerekmemektedir. | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap |
| 2 | Yapay zeka ve İletişimsel Yapay zeka kavramları | Ders materyallerinde yapay zeka konusunun okunması. | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap, Anlatım |
| 3 | Gazetecilik için uygun YZ araçları | Mevcut YZ araçlarının incelenmesi. | Öğretim Yöntemleri: Tartışma, Örnek Olay |
| 4 | Metin üretim araçları ve prompt mühendisliği | Prompt yazma çalışması yapılması. | Öğretim Yöntemleri: Alıştırma ve Uygulama, Gösterip Yaptırma |
| 5 | Promt mühendisliği ve haber geliştirme | Promt mühandisliği denemelerinin yapılması. | Öğretim Yöntemleri: Gösterip Yaptırma, Bireysel Çalışma |
| 6 | Haber metni için SEO uygulama | SEO araçlarının incelenmesi. | Öğretim Yöntemleri: Gösterip Yaptırma |
| 7 | YZ ile haber üretim pratiği | SEO araçlarının incelenmesi. | Öğretim Yöntemleri: Tartışma, Gösterip Yaptırma, Problem Çözme, Alıştırma ve Uygulama |
| 8 | Ara Sınavlar | Ders matyeryallerinin genel tekrarı. | Ölçme Yöntemleri: Ödev, Yazılı Sınav |
| 9 | Otomatik içerik üretimi metin geliştirme | Metin geliştirme denemesi yapılması. | Öğretim Yöntemleri: Alıştırma ve Uygulama, Gösterip Yaptırma, Örnek Olay |
| 10 | Prompt pratikleri ve sonuç analizi | Uygun prompt yazma çalışması yapılması. | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap, Alıştırma ve Uygulama, Gösterip Yaptırma |
| 11 | Veri gazeteciliği için AI araçları | Ders materyallerinin temaya göre okunması. | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 12 | Otomatik veri analizi ve görselleştirme | Uygun araçların incelenmesi. | Öğretim Yöntemleri: Alıştırma ve Uygulama, Gösterip Yaptırma |
| 13 | Yapay zeka ve doğruluk kontrolü | Uygun araçların incelenmesi. | Öğretim Yöntemleri: Alıştırma ve Uygulama, Gösterip Yaptırma |
| 14 | Yaratıcı yazarlık için yapay zeka avantaj ve dezavantajları | Ders materyallerinin okunması. | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 15 | Gazetecilik için yapay zekanın geleceği ve eleştirel sorgulama | Ders materyallerinin okunması. | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap, Tartışma |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Ders matyeryallerinin genel tekrarı. | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav, Ödev |
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Ders matyeryallerinin genel tekrarı. | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav, Ödev |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 14 | 3 | 42 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 14 | 3 | 42 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 1 | 1 | 1 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 7 | 7 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 1 | 18 | 18 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 110 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 4,40 | ||
| AKTS | 4 AKTS | ||