Genel Bilgi
| Birim | SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ |
| FELSEFE VE DİN BİLİMLERİ (YL) (TEZLİ) | |
| Kod | FDB1703 |
| Ad | Biyoetik Din Bilim ve Ahlak |
| Dönem | 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Dönem | Bahar |
| Süre (T+U) | 3-0 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 6 AKTS |
| Yerel Kredi | 3 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Belirsiz |
| Tür | Normal |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Dr. Öğr. Üyesi Emine GÖÇER |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Güncel dönem ders programı henüz yapılmamıştır.
|
Dersin Amacı / Hedefi
Bu ders, yaşamın değeri, genetik müdahale, üreme teknolojileri, organ nakli ve transhümanizm gibi çağdaş biyoetik meseleleri analitik etik ve din felsefesi perspektifleriyle değerlendirerek öğrencinin bu tartışmalara kavramsal ve normatif bir derinlik kazandırmasını amaçlar. Öğrenci, modern biyoteknolojik gelişmelerin insan doğası, ahlaki sorumluluk, etik ve metafizik sınırlar üzerindeki etkilerini eleştirel ve gerekçelendirilmiş argümanlarla analiz etmeyi öğrenir.
Dersin İçeriği
Ders, yaşamın başlangıcı ve sonu, embriyo etiği, genetik müdahale, üreme teknolojileri, organ nakli, transhümanizm ve kültürel-dinî çeşitlilik gibi temel biyoetik konuları hem seküler hem dinî etik çerçevelerle karşılaştırmalı olarak inceler. Bu kapsamda öğrenci, biyoteknoloji ve tıp uygulamalarının metafizik, etik ve kamu politikası boyutlarını sistematik bir analizle değerlendirir.
Dersin Ön Koşulu
Dersin Ön Koşulu Yoktur.
Kaynaklar
1. Aşar, Haluk. Biyoetik Geçmişten Günümüze, Kayseri: Kimlik Yayınları, 2019. 2. Göçer, Emine. Biyoetik Açıdan İnsan Doğası, Ankara: Akademisyen Kitabevi, 2025. 3. Kartal Soysal, Esra. Gen Ötesi- İnsan Sonrası: Epigenetik Felsefesine Giriş, İstanbul: Ketebe, 2020. 4. Kartal Soysal, Esra. Posthüman Dünyada Üreme: Felsefi Bir Giriş. İstanbul: Siyasal Kitapevi, 2023. 5. Kalyoncu, Hamdi. Ölümsüzlük İhtiyacı: İntihar, Ötenazi ve Reenkarnasyon, İstanbul: Boğaziçi Yayınları, 2011. 6. Çadır, Yusuf. Transhümanizm, Ölüm ve Ölümsüzlük, Kırklareli: Kedidedi Yayıncılık, 2023. 7. Agar, Nicholas. Humanity’s End: Why We Should Reject Radical Enhancement. Cambridge: MIT Press, 2010. 8. Beauchamp, Tom L., ve James F. Childress. Principles of Biomedical Ethics. 8th ed. Oxford: Oxford University Press, 2019. 9. Bostrom, Nick. “A History of Transhumanist Thought.” Journal of Evolution and Technology 14, no. 1 (2005): 1–25. 10. Doudna, Jennifer, ve Samuel Sternberg. A Crack in Creation: Gene Editing and the Unthinkable Power to Control Evolution. Boston: Houghton Mifflin Harcourt, 2017. 11. George, Robert P., ve Christopher Tollefsen. Embryo: A Defense of Human Life. New York: Doubleday, 2008. 12. Green, James W. Beyond the Good Death: The Anthropology of Modern Dying. Philadelphia: University of Pennsylvania Press, 2008. 13. Habermas, Jürgen. The Future of Human Nature. Cambridge: Polity Press, 2003. 14. Jonsen, Albert. The Birth of Bioethics. Oxford: Oxford University Press, 1998. 15. Kass, Leon. “Ageless Bodies, Happy Souls: Biotechnology and the Pursuit of Perfection.” The New Atlantis 1 (2003): 9–28.
Notlar
1. Kass, Leon. Life, Liberty and the Defense of Dignity. San Francisco: Encounter Books, 2002. 2. Keown, Damien. Euthanasia, Ethics and Public Policy. Cambridge: Cambridge University Press, 2002. 3. Kurzweil, Ray. The Singularity Is Near. New York: Penguin, 2005. 4. Lizza, John. Persons, Humanity, and the Definition of Death. Baltimore: Johns Hopkins University Press, 2006. 5. Marquis, Don. “Why Abortion Is Immoral.” The Journal of Philosophy 86, no. 4 (1989): 183–202.
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Modern tıp ve biyoteknolojinin ortaya çıkardığı etik sorunları analitik bir çerçevede tanımlar. |
| ÖÇ02 | Dinî etik, seküler etik ve uygulamalı etik modellerini karşılaştırarak biyoetik tartışmalarına uygular. |
| ÖÇ03 | Ötanazi, yaşamın sonu kararları ve yaşamın değeri gibi konularda normatif argümanları analiz eder. |
| ÖÇ04 | Genetik müdahale, CRISPR ve insan doğası tartışmalarını etik ve felsefi açıdan değerlendirir. |
| ÖÇ05 | Üreme teknolojileri (IVF, taşıyıcı annelik, embriyo etiği) üzerine dinî ve seküler yaklaşımları karşılaştırır. |
| ÖÇ06 | Transhümanizm ve ölümsüzlük teknolojilerinin insan doğası ve etik sınırlar üzerindeki etkilerini tartışır. |
| ÖÇ07 | Kültürel ve dinî çeşitliliğin biyoetik karar süreçlerine etkisini analiz eder. |
| ÖÇ08 | Biyoetik kurulların işleyişini, politika yapım süreçlerini ve dinî argümanların rolünü değerlendirir. |
| ÖÇ09 | Güncel biyoetik problemlerine yönelik tutarlı, gerekçelendirilmiş ve eleştirel argümanlar geliştirir. |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Alanında temel bilgi ve yaklaşımları öğrenir. | 5 |
| PÖÇ02 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Alanı ile ilgili ulusal ve uluslararası düzeyde alanyazını inceleyerek değerlendirir. | 4 |
| PÖÇ03 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | İncelediği alanyazına dayalı olarak araştırma önerileri geliştirir. | 4 |
| PÖÇ04 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Alanında ulusal ve uluslararası çalışmalar hakkında yeterli düzeyde birikim edinir. | |
| PÖÇ05 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Alanında özgün araştırmalar yapar. | |
| PÖÇ06 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Geliştirdiği önerilerden bir konu belirler ve bu konu hakkında rapor hazırlar. | |
| PÖÇ07 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Hazırladığı araştırma raporunu tartışır ve sunar. | |
| PÖÇ08 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Ulusal ve uluslararası projelerde bireysel ve ekiple çalışma becerilerini kullanır. | |
| PÖÇ09 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Alanının temel kaynaklarını bilimsel çalışmalarda kullanacak düzeyde tanır. | 5 |
| PÖÇ10 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Alanla ilgili uluslararası alanyazını izleyecek düzeyde bir yabancı dili etkili kullanır. | |
| PÖÇ11 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Üst düzey düşünme becerilerini (eleştirel düşünme, problem çözme, yaratıcı düşünme, karar verme, yansıtma) kullanır. | |
| PÖÇ12 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Çalışmalarını bağımsız ve bir ekibin üyesi olarak yürütür. | 4 |
| PÖÇ13 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Çalışmalarında bilimsel araştırma becerilerini kullanır. | 4 |
| PÖÇ14 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Etik kurallara uyar. |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Giriş: Biyoetik ve Dinî Etik İlişkisi | İlgili ve Önerilen Kaynakların Edinilmesi ve Okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 2 | Yaşamın Değeri: Dinî ve Seküler Perspektifler | İlgili ve Önerilen Kaynakların Edinilmesi ve Okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 3 | Ötanazi: Pasif ve Aktif Ötenazi | İlgili ve Önerilen Kaynakların Edinilmesi ve Okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 4 | Genetik Müdahale I: CRISPR ve Gen Düzenleme | İlgili ve Önerilen Kaynakların Edinilmesi ve Okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 5 | Genetik Müdahale II: İnsan Doğası, Özcülük ve Etik Sınırlar | İlgili ve Önerilen Kaynakların Edinilmesi ve Okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 6 | Üreme Etiği I: Tüp Bebek, Taşıyıcı Annelik | İlgili ve Önerilen Kaynakların Edinilmesi ve Okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 7 | Üreme Etiği II: Embriyo Etiği ve Statüsü | İlgili ve Önerilen Kaynakların Edinilmesi ve Okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 8 | Ara Sınavlar | Sınava Hazırlık | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
| 9 | Yaşamın Başlangıcı ile İlgili Metafizik ve Etik Ayrımlar | İlgili ve Önerilen Kaynakların Edinilmesi ve Okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 10 | Yaşamın Sonuna İlişkin Kişilik, Bilinç ve Ölüm Kriterleri | İlgili ve Önerilen Kaynakların Edinilmesi ve Okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 11 | Organ Nakli: Dinî ve Etik Değerlendirmeler | İlgili ve Önerilen Kaynakların Edinilmesi ve Okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 12 | Transhümanizm I: İnsan Sonrası Tartışmaları | İlgili ve Önerilen Kaynakların Edinilmesi ve Okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 13 | Transhümanizm II: Ölümsüzlük Teknolojileri ve Etik | İlgili ve Önerilen Kaynakların Edinilmesi ve Okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 14 | Biyoetikte Kültürel ve Dinî Çeşitlilik | İlgili ve Önerilen Kaynakların Edinilmesi ve Okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 15 | Politika Analizi: Biyoetik Kurulları, Dinî Argümanlar ve Kamu Etiği | İlgili ve Önerilen Kaynakların Edinilmesi ve Okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Sınava Hazırlık | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Sınava Hazırlık | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 14 | 3 | 42 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 14 | 4 | 56 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 3 | 10 | 30 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 6 | 6 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 1 | 16 | 16 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 150 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 6,00 | ||
| AKTS | 6 AKTS | ||