Genel Bilgi
| Birim | REKTÖRLÜK |
| Alan Dışı Dersler Koordinatörlüğü | |
| Kod | SD0827 |
| Ad | Beslenme Antropolojisi |
| Dönem | 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Dönem | Güz |
| Süre (T+U) | 2-0 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 3 AKTS |
| Yerel Kredi | 2 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Üniversite Dersi |
| Etiket | ÜOD Üniversite Ortak Ders |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Doç. Dr. Ebru MELEKOĞLU BAYRAM |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Doç. Dr. Ebru MELEKOĞLU BAYRAM
(Güz)
(A Grubu)
(Sor. Öğr. Ele.)
|
Dersin Amacı / Hedefi
Bu dersin amacı, öğrencilerin insan beslenmesini biyolojik ve kültürel süreçlerin etkileşimi içerisinde değerlendirmelerini sağlamaktır. Ders sonunda öğrencilerin; • beslenme antropolojisinin temel kavramlarını anlamaları, • insan beslenmesinin evrimsel gelişimini açıklayabilmeleri, • kültürün yemek tercihleri ve beslenme davranışları üzerindeki etkisini değerlendirebilmeleri, • din, gelenek, aile, toplumsal cinsiyet ve sosyal sınıfın beslenme üzerindeki rolünü analiz edebilmeleri, • farklı toplumların beslenme biçimlerini karşılaştırabilmeleri, • küreselleşme, göç ve kentleşmenin beslenme davranışlarına etkisini tartışabilmeleri, • beslenme sorunlarını biyokültürel perspektiften değerlendirebilmeleri amaçlanmaktadır.
Dersin İçeriği
Beslenme Antropolojisi dersi, insan beslenmesini biyolojik, kültürel, sosyal, ekonomik, ekolojik ve evrimsel boyutlarıyla ele alır. Ders kapsamında insan beslenmesinin evrimi, avcı-toplayıcı toplumların beslenme biçimleri, tarıma geçiş, besinlerin kültürel anlamları, yemek ve kimlik ilişkisi, dini ve kültürel beslenme uygulamaları, gıda tabuları, toplumsal cinsiyet, göç ve beslenme, küreselleşme ve beslenme geçişi incelenir.
Dersin Ön Koşulu
Kaynaklar
Dufour DL, Goodman AH, Pelto GH (eds.). Nutritional Anthropology: Biocultural Perspectives on Food and Nutrition. 2nd ed. Oxford University Press; 2013.
Notlar
Kittler PG, Sucher KP, Nelms MN. Food and Culture. 7th ed. Cengage. Beslenme Antropolojisi-1. Türkan Kutluay Merdol, Hatiboğlu Yayınları.
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Beslenme antropolojisinin temel kavramlarını açıklar. |
| ÖÇ02 | İnsan beslenmesinin evrimsel gelişimini değerlendirir. |
| ÖÇ03 | Biyokültürel yaklaşımı beslenme sorunlarına uygular. |
| ÖÇ04 | Kültürün beslenme davranışları üzerindeki etkisini analiz eder. |
| ÖÇ05 | Din, gelenek ve besin tabularının beslenmedeki rolünü açıklar |
| ÖÇ06 | Gıda ve kimlik arasındaki ilişkiyi değerlendirir. |
| ÖÇ07 | Farklı toplumların beslenme örüntülerini karşılaştırır. |
| ÖÇ08 | Küreselleşme, göç ve kentleşmenin beslenmeye etkisini tartışır. |
| ÖÇ09 | Beslenme sorunlarını sosyal ve kültürel bağlam içerisinde değerlendirir. |
| ÖÇ10 | Bir beslenme davranışını antropolojik bakış açısıyla analiz eder. |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Beslenme Antropolojisine Giriş – Antropoloji nedir? Biyokültürel yaklaşım, beslenme antropolojisinin kapsamı | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap, Tartışma, Beyin Fırtınası |
| 2 | İnsan Evrimi ve Beslenmenin Evrimi – Hominin beslenmesi, avcı-toplayıcılar, pişirme, enerji ve besin adaptasyonları | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 3 | Tarım Devrimi ve Beslenme – Avcı-toplayıcılıktan tarıma geçiş, beslenme değişiklikleri ve sağlık | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 4 | Gıda, Kültür ve Kimlik – Yemek ve kimlik, ulusal ve bölgesel mutfaklar | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap, Anlatım, Tartışma |
| 5 | Yemek Ritüelleri ve Sosyal İlişkiler | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 6 | Din, İnançlar ve Beslenme – Helal, koşer, vejetaryenlik, oruç, dini besin yasakları | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 7 | Besin Tabuları ve Geleneksel Beslenme Uygulamaları – Gebelik, çocukluk, hastalık ve postpartum dönemde kültürel uygulamalar | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 8 | Ara Sınavlar | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
|
| 9 | Beslenme ve Toplumsal Cinsiyet – Yemek hazırlama, bakım emeği, kadın ve erkeklerin beslenme rolleri | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 10 | Göç, Kültürleşme ve Beslenme | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap, Anlatım, Tartışma |
| 11 | Küreselleşme ve Beslenme Geçişi – Fast food, ultra-işlenmiş gıdalar, kentleşme | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 12 | Akdeniz Beslenmesi: Besinlerden Kültüre – Akdeniz Diyeti, kommensalite, geleneksel bilgi, sürdürülebilirlik | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 13 | Gıda, Eşitsizlik ve Toplum – Yoksulluk, gıda güvencesizliği, sınıf ve beslenme | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 14 | Geleceğin Beslenmesi ve Antropolojik Perspektif – Dijital gıda kültürü, yapay zekâ, küreselleşme ve öğrenci sunumları | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 15 | Öğrenci sunumları | Okuma | Ölçme Yöntemleri: Proje / Tasarım |
| 16 | Öğrenci sunumları | Okuma | Ölçme Yöntemleri: Proje / Tasarım |
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Ölçme Yöntemleri: Ödev |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 14 | 2 | 28 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 14 | 1 | 14 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 1 | 8 | 8 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 8 | 8 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 1 | 16 | 16 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 74 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 2,96 | ||
| AKTS | 3 AKTS | ||