BY772 Hastalık ve Sağlıkta Ekstrasellülar Matriks

6 AKTS - 3-0 Süre (T+U)- . Yarıyıl- 3 Yerel Kredi

Genel Bilgi

Birim FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ
BİYOLOJİ (DR)
Kod BY772
Ad Hastalık ve Sağlıkta Ekstrasellülar Matriks
Dönem 2025-2026 Eğitim-Öğretim Yılı
Dönem Bahar
Süre (T+U) 3-0 (T-U) (17 Hafta)
AKTS 6 AKTS
Yerel Kredi 3 Yerel Kredi
Eğitim Dil Türkçe
Seviye Doktora Dersi
Tür Normal
Öğretim Şekli Yüz Yüze Öğretim
Bilgi Paketi Koordinatörü Dr. Öğr. Üyesi ÖZGECAN KAYALAR
Dersin Öğretim Elemanı Dr. Öğr. Üyesi ÖZGECAN KAYALAR (Bahar) (A Grubu) (Sor. Öğr. Ele.)


Dersin Amacı / Hedefi

Ekstrasellüler matrisin yapısal unsurlarını ayrıntılı olarak öğrenmek. Matriselüler proteinler ve bazal membranın fonksiyonel rollerini anlamak. Ekstrasellüler matrisin yeniden şekillenme mekanizmalarını ve bu süreçlerin işlevselliğini kavramak. Matrisi değiştiren enzimlerin nasıl düzenlendiğini ve çalıştığını öğrenmek. Ekstrasellüler matrisin dahil olduğu kritik patolojik süreçleri analiz etmek. Ekstrasellular modifikasyonların üç boyutlu hastalık modellerinin oluşturulmasında kullanımını öğrenmek. Ekstrasellular matriks çalışmalarında kullanılan yöntemler öğrenmek.

Dersin İçeriği

Ekstrasellüler matrikse giriş, Kollagen ve Elastinin yapı ve fonksiyonu, adezif glikoproteinler, matriks proteoglikanları, Bazal membran, Ekstrasellüler matriks remodellemesi ve çevrimi, Matriks Metalloproteinazları; inhibitörleri, aktivatörleri ve sinyallemesi, Yara iyileşmesi ve Ekstrasellüler matriks, Fibrosis ve ekstrasellüler matriks, Tumör invazyonu ve metaztazı. Ekstrasellülar matriks modifikasyonlarıyla oluşturulan üç boyutlu hastalık modellerinin incelenmesi, Ekstrasellular matriks çalışmalarında kullanılan yöntemler

Dersin Ön Koşulu

Yok

Kaynaklar

Güncel literatürler

Notlar

1-Mecham, R. P. (ed.) The Extracellular Matrix: an Overview (Springer, 2011). 2-Hynes, R. O. & Yamada, K. M. (eds) Extracellular Matrix Biology (Cold Spring Harbor Lab. Press, 2012). 3. Konuyla ilişkili güncel literatürler


Dersin Öğrenme Çıktıları

Sıra Dersin Öğrenme Çıktıları
ÖÇ01 Ekstrasellüler matriks, Kollagen ve Elastinin yapı ve fonksiyonu hakkında bilgi sahibi olur.
ÖÇ02 Adezif glikoproteinler ve Matriks proteoglikanları hakkında bilgi sahibi olur.
ÖÇ03 Matrisellülar proteinler ve enzimleri öğrenir
ÖÇ04 Bazal membran, Matriks Metalloproteinazları, Ekstrasellüler matriks remodellemesi ve çevrimi ile ilgili bilgi sahibi olur
ÖÇ05 Yara iyileşmesi ve Ekstrasellüler matriks ilişkisini öğrenir.
ÖÇ06 Fibrosis ve ekstrasellüler matriks hakkında bilgi sahibi olur
ÖÇ07 Tumör invazyonu ve metaztazı esnasında ekstrasellüler matriksin rolünü öğrenir
ÖÇ08 Üç boyutlu hastalık modellerinin oluşturulmasında ekstrasellular matriks modifikasyonları hakkında bilgi sahibi olur.


Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi

Sıra Tür Program Öğrenme Çıktıları Duzey
PÖÇ01 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Yüksek lisans yeterliliklerine dayalı olarak alanındaki güncel ve ileri düzeydeki bilgileri özgün düşünce ve/veya araştırma ile uzmanlık düzeyinde geliştirir, derinleştirir ve alanına yenilik getirecek özgün tanımlara ulaşır.
PÖÇ02 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Alanındaki yeni bilgileri sistematik bir yaklaşımla değerlendirir, kullanır ve aktarır. 2
PÖÇ03 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Alanına yenilik getiren, yeni bir düşünce, yöntem, tasarım ve/veya uygulama geliştirir ya da bilinen bir düşünce, yöntem, tasarım ve/veya uygulamayı farklı bir alana uygular, özgün bir konuyu araştırır, kavrar, tasarlar, uyarlar ve uygular. 3
PÖÇ04 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Alanı ile ilgili çalışmalarda araştırma yöntemlerini kullanabilmede üst düzey beceriler kazanmış olur. 3
PÖÇ05 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Yeni ve karmaşık düşüncelerin eleştirel analizini, sentezini ve değerlendirmesini yapar. 4
PÖÇ06 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Alanı ile ilgili en az bir bilimsel makaleyi ulusal ve/veya uluslar arası hakemli dergilerde yayınlayarak ve/veya özgün bir yapıt üreterek ya da yorumlayarak alanındaki bilginin sınırlarını genişletir. 2
PÖÇ07 Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği Sosyal ilişkileri ve bu ilişkileri yönlendiren normları eleştirel bir bakış açısıyla inceler, geliştirir ve gerektiğinde değiştirmeye yönelik eylemleri yönetir.
PÖÇ08 Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği Uzman kişiler ile alanındaki konuların tartışılmasında özgün görüşlerini savunur ve alanındaki yetkinliğini gösteren etkili bir iletişim kurar. 3
PÖÇ09 Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği Alanındaki bilimsel, teknolojik, sosyal veya kültürel ilerlemeleri tanıtarak, yaşadığı toplumun bilgi toplumu olma ve bunu sürdürebilme sürecine katkıda bulunur.
PÖÇ10 Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği Alanı ile ilgili konularda karşılaşılan toplumsal, bilimsel, kültürel ve etik sorunların çözümüne katkıda bulunur ve bu değerlerin gelişimini destekler.
PÖÇ11 Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı Yaratıcı ve eleştirel düşünme, sorun çözme ve karar verme gibi üst düzey zihinsel süreçleri kullanarak alanı ile ilgili yeni düşünce ve yöntemler geliştirir. 3


Haftalık Akış

Hafta Konu Ön Hazırlık Yöntemler
1 Hücreler arası (Ekstrasellüler) matrikse giriş güncel ders notları ve ilgili makalelerin okunması, internet araştırması Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap
2 Kollagen ve Elastinin yapı ve fonksiyonu güncel ders notları ve ilgili makalelerin okunması, internet araştırması Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap
3 Adezif glikoproteinler güncel ders notları ve ilgili makalelerin okunması, internet araştırması Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap
4 Matriks proteoglikanları güncel ders notları ve ilgili makalelerin okunması, internet araştırması Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap
5 Matrisellülar proteinler ve enzimler güncel ders notları ve ilgili makalelerin okunması, internet araştırması Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap
6 Bazal membran güncel ders notları ve ilgili makalelerin okunması, internet araştırması Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap
7 Ekstrasellüler matriks remodellemesi ve çevrimi güncel ders notları ve ilgili makalelerin okunması, internet araştırması Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap
8 Ara Sınavlar genel tekrar Ölçme Yöntemleri:
Sözlü Sınav, Performans Değerlendirmesi, Ödev
9 Matriks Metalloproteinazları güncel ders notları ve ilgili makalelerin okunması, internet araştırması Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap
10 Matriks Düzenleyici Diğer Enzimler ve kofaktörlerin rolü güncel ders notları ve ilgili makalelerin okunması, internet araştırması Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap
11 Yara iyileşmesi ve Ekstrasellüler matriks güncel ders notları ve ilgili makalelerin okunması, internet araştırması Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap
12 Fibrosis ve ekstrasellüler matriks güncel ders notları ve ilgili makalelerin okunması, internet araştırması Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap
13 Tumör invazyonu ve metaztazı güncel ders notları ve ilgili makalelerin okunması, internet araştırması Öğretim Yöntemleri:
Soru-Cevap, Anlatım
14 Ekstrasellular Matriks modefikasyonları ve 3 boyutlu kültür modelleri güncel ders notları ve ilgili makalelerin okunması, internet araştırması Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma, Alıştırma ve Uygulama
15 Ekstrasellular matriks çalışmalarında kullanılan yöntemler güncel ders notları ve ilgili makalelerin okunması, internet araştırması Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma, Alıştırma ve Uygulama
16 Yarıyıl Sonu Sınavları genel tekrar Ölçme Yöntemleri:
Sözlü Sınav, Yazılı Sınav, Performans Değerlendirmesi
17 Yarıyıl Sonu Sınavları sözlü/yazılı sınav Ölçme Yöntemleri:
Yazılı Sınav, Sözlü Sınav, Performans Değerlendirmesi


Öğrenci İş Yükü - AKTS

Çalışmalar Sayısı Süresi (Saat) İş Yükü (Saat)
Ders ile İlgili Çalışmalar
Ders (Sınav haftaları dahil değildir) 14 3 42
Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) 14 5 70
Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar
Ödev, Proje, Diğer 0 0 0
Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) 1 15 15
Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı 1 30 30
Toplam İş Yükü (Saat) 157
Toplam İş Yükü / 25 (s) 6,28
AKTS 6 AKTS

Güncelleme Zamanı: 24.01.2026 01:28