TÜRKÇE
ENGLISH
Genel Bilgi
| Birim | EĞİTİM FAKÜLTESİ |
| OKUL ÖNCESİ ÖĞRETMENLİĞİ PR. | |
| Kod | OKLS405 |
| Ad | Çocuk Güvenliği |
| Dönem | 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Yarıyıl | 7. Yarıyıl |
| Süre (T+U) | 2-0 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 4 AKTS |
| Yerel Kredi | 2 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Belirsiz |
| Tür | Normal |
| Etiket | S Seçmeli |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Dr. Öğr. Üyesi Meltem EMEN PARLATAN |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Güncel dönem ders programı henüz yapılmamıştır.
|
Dersin Amacı / Hedefi
Bu dersin amacı, erken çocukluk dönemindeki çocukların ev, okul, oyun alanı ve dijital ortamlarda karşılaşabilecekleri riskleri tanımak; çocukların fiziksel, duygusal ve psikososyal güvenliğini sağlamaya yönelik önleyici uygulamaları öğretmek; güvenli öğrenme ortamları oluşturabilen, ihmal ve istismarı fark edebilen, kriz durumlarında doğru müdahalede bulunabilen öğretmen adayları yetiştirmektir.
Dersin İçeriği
Bu ders, erken çocukluk döneminde çocukların fiziksel, duygusal, sosyal ve dijital ortamlarda karşılaşabilecekleri risklerin tanınmasını ve bu risklere yönelik önleyici yaklaşımların geliştirilmesini kapsamaktadır. Ders kapsamında çocuk güvenliği kavramı temel alınarak çocuk hakları, korunma hakkı ve ilgili yasal çerçeve ele alınmaktadır. Gelişim dönemlerine göre çocukların risk algısı ve davranış özellikleri incelenerek, olası tehlikelere karşı farklı yaş gruplarında alınabilecek önlemler tartışılmaktadır. Fiziksel güvenlik bağlamında ev, okul ve açık hava/oyun alanlarında karşılaşılabilecek riskler, kazaların önlenmesi ve temel ilk yardım uygulamalarına yönelik farkındalık kazandırılmaktadır. Bununla birlikte, eğitim ortamlarında güvenliğin sağlanmasına yönelik uygulamalar, vaka analizleri üzerinden risk değerlendirme ve güvenlik planı hazırlama çalışmaları ile desteklenmektedir. Ders ayrıca çocukların duygusal ve psikolojik güvenliğini ele almakta; güvenli bağlanma, destekleyici öğrenme ortamları ve psikolojik ilk yardım yaklaşımlarına yer vermektedir. Çocuk ihmali ve istismarı konularında belirtilerin tanınması, önleyici mekanizmalar ve yasal bildirim süreçleri ayrıntılı olarak incelenmektedir. Dijital çağın gereklilikleri doğrultusunda, çocukların ekran kullanımı, dijital ortamda karşılaşabilecekleri riskler ve siber güvenlik konuları da dersin önemli bir bileşenini oluşturmaktadır. Son olarak ders, güvenli okul kültürünün oluşturulmasında aile katılımı, kurum politikaları ve okul-aile iş birliğinin önemini vurgulayarak, sürdürülebilir bir çocuk güvenliği yaklaşımı geliştirilmesini hedeflemektedir.
Dersin Ön Koşulu
Bu dersin ön koşulu bulunmamaktadır.
Kaynaklar
Krug, E. G., Dahlberg, L. L., Mercy, J. A., Zwi, A. B., & Lozano, R. (Eds.). (2002). World report on violence and health. World Health Organization. World Health Organization. (2008). World report on child injury prevention. World Health Organization. Aslan, D. (Ed.), & Emen Parlatan, M. (Ed.). (2022). Erken çocuklukta güvenlik. Eğiten Kitap. Notlar Aslan, D., & Emen, M. (2021). Safety issue at home: what is mothers’ concern, what they do, and what they need?. International Primary Education Research Journal, 5(3), 260-271.
Notlar
Süreçte paylaşılacak makaleler.
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Erken çocukluk döneminde çocukların karşılaşabileceği fiziksel, duygusal, sosyal ve dijital riskleri tanımlar. |
| ÖÇ02 | Çocuk güvenliği, çocuk hakları ve korunma hakkına ilişkin temel kavramları ve yasal çerçeveyi açıklar. |
| ÖÇ03 | Farklı yaş gruplarına yönelik olası tehlikeleri değerlendirerek uygun önleyici stratejiler geliştirir. |
| ÖÇ04 | Ev, okul ve açık alanlarda karşılaşılabilecek fiziksel riskleri belirler ve kazaların önlenmesine yönelik önlemleri uygular. |
| ÖÇ05 | Eğitim ortamlarında güvenliğin sağlanmasına yönelik uygulamaları ve güvenlik planlarını hazırlar ve değerlendirir. |
| ÖÇ06 | Çocukların duygusal ve psikolojik güvenliğini destekleyen yaklaşımları (güvenli bağlanma, destekleyici öğrenme ortamları vb.) açıklar ve uygular. |
| ÖÇ07 | Çocuk ihmali ve istismarının belirtilerini tanır, önleyici mekanizmaları ve yasal bildirim süreçlerini açıklar. |
| ÖÇ08 | Güvenli okul kültürünün oluşturulmasında aile katılımı ve okul-aile iş birliğinin önemini tartışır. |
| ÖÇ09 | Çocuk güvenliğine yönelik bütüncül ve sürdürülebilir yaklaşımlar geliştirir. |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Okul öncesi dönem çocuklarına ilişkin gelişim, öğrenme ve eğitim kuramlarını açıklar | |
| PÖÇ02 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Okul öncesi eğitim mevzuatını, yönetmeliğini ve eğitim programını açıklar | |
| PÖÇ03 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Fen ve matematik konularına ilişkin temel kavramları açıklar | |
| PÖÇ04 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Okul öncesi dönem çocuklarının gelişimsel özelliklerini, bireysel farklılıklarını, ilgi ve gereksinimlerini göz önünde bulundurarak etkinlikler hazırlar | 5 |
| PÖÇ05 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Aile katılım stratejilerini aktif olarak kullanır | |
| PÖÇ06 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Bilimsel araştırma yöntemlerini kullanarak bir bilimsel araştırma projesini planlar, yürütür ve elde edilen verileri analiz ederek yorumlar | |
| PÖÇ07 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Eğitim ortamını çocukların gelişimsel gereksinimlerine, fiziksel koşullara ve etkili sınıf yönetimi ilkelerine uygun olarak düzenler | 5 |
| PÖÇ08 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Çocukların gelişimlerini desteklemek ve eğitimin kalıcılığını sağlamak amacıyla çok yönlü ölçme ve değerlendirme kullanır | |
| PÖÇ09 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Çocukların gelişimini her yönden desteklemek amacıyla uygun yöntem ve teknikleri uygular | |
| PÖÇ10 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Çocukların gelişim düzeylerine ve bireysel özelliklerine uygun materyal seçer, hazırlar ve kullanır. | 4 |
| PÖÇ11 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Özel gereksinimli çocukların gelişimsel özellikleri ve öğretimsel gereksinimlerini karşılamak için eğitim ortamında gerekli düzenlemeler yapar ve kaynaştırma eğitimini uygular | 4 |
| PÖÇ12 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Eğitim amaçlarına ulaşmak için bilgi teknolojilerini etkin olarak kullanır | |
| PÖÇ13 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Eğitim ortamında ve günlük yaşamında karşılaştığı sorunları tarihsel, felsefi ve sosyolojik bakış açısından değerlendirir | 4 |
| PÖÇ14 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Bireysel ve ekip çalışmalarında sorumluluk alır ve alınan görevi etkin bir şekilde yerine getirir | 5 |
| PÖÇ15 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Mesleki ve bireysel gelişim için; araştırma, keşfetme, alternatif çözüm yolları üretme, bilgiye ulaşma, eleştirel düşünme ve tartışma becerilerine sahiptir. | 4 |
| PÖÇ16 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Etkin dinleme, empati kurma, kendini ifade etme ve teknolojiyi kullanarak etkili iletişim becerisine sahiptir | |
| PÖÇ17 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Mesleki gelişimin yanı sıra bireysel gelişimi için bilimsel, sosyal, kültürel ve sportif alanlarda kendini sürekli geliştirir. | |
| PÖÇ18 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Müzik, sanat, oyun ve drama alanlarında uygulama bilgi ve becerisine sahiptir | |
| PÖÇ19 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Mesleki, toplumsal ve kültürel konularda eleştirel, yaratıcı ve çok boyutlu bakabilme becerisine sahiptir. | 3 |
| PÖÇ20 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Alanı ile ilgili bilgileri toplumsal sorumluluk bilinciyle, mesleki ve gündelik yaşamında kullanır. |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Çocuk güvenliğine giriş | ön hazırlık gerekmemektedir | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap, Anlatım |
| 2 | Çocuk hakları, korunma hakkı ve yasal çerçeve | kitapta ilgili bölümün okunması | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 3 | Gelişim dönemlerine göre risk algısı ve çocuk davranışları | kitaptan ilgili bölümün okunması | Öğretim Yöntemleri: Tartışma, Soru-Cevap |
| 4 | Fiziksel riskler ve ilkyardım | kitaptan ilgili bölümün okunması | Öğretim Yöntemleri: Tartışma, Anlatım, Soru-Cevap |
| 5 | Evde güvenlik | ev içi gözlem yapılması | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 6 | Okulda güvenlik | okulda gözlem yapılaması | Öğretim Yöntemleri: Grup Çalışması, Alıştırma ve Uygulama |
| 7 | Diğer alanlarda (Oyun alanları ve açık hava etkinliklerinde) güvenlik | diğer alanlarda gözlem yapılması | Öğretim Yöntemleri: Grup Çalışması, Alıştırma ve Uygulama |
| 8 | Ara Sınavlar | genel tekrar | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
| 9 | Vaka Analizleri ve Güvenlik Planları | ön hazırlık gerekmez | Öğretim Yöntemleri: Alıştırma ve Uygulama |
| 10 | Duygusal- Psikolojik Güvenlik | verilen makalenin okunması | Öğretim Yöntemleri: Tartışma, Anlatım, Soru-Cevap |
| 11 | Çocuk ihmal ve istismarı: belirtiler, önleme ve bildirim süreçleri | verilen makalenin okunması | Öğretim Yöntemleri: Tartışma, Soru-Cevap, Anlatım |
| 12 | Psikolojik İlkyardım | kitapta ilgili bölümün okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 13 | Dijital güvenlik, ekran kullanımı ve siber riskler | öznel deneyimlere ilişkin bir yazı yazılması | Öğretim Yöntemleri: Alıştırma ve Uygulama |
| 14 | Aile katılımı, kurum politikaları ve güvenli okul kültürü | bir hazırlık gerekmemektedir | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap, Anlatım |
| 15 | sınava hazırlık ve genel tekrar | konuların tekrar okunması | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap, Tartışma |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavları | konu tekrarı | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | konu tekrarı | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 14 | 2 | 28 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 8 | 8 | 64 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 1 | 10 | 10 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 1 | 1 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 1 | 1 | 1 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 104 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 4,16 | ||
| AKTS | 4 AKTS | ||