Genel Bilgi
| Birim | KARAİSALI MESLEK YÜKSEKOKULU |
| Tıbbi ve Aromatik Bitkiler | |
| Kod | TAB247 |
| Ad | Boya Bitkileri Değerlendirme Teknolojisi |
| Dönem | 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Yarıyıl | 3. Yarıyıl |
| Süre (T+U) | 2-1 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 3 AKTS |
| Yerel Kredi | 2.5 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Ön Lisans Dersi |
| Tür | Normal |
| Etiket | MB Meslek Bilgisi Dersleri Z Zorunlu |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Doç. Dr. NURTEN YILMAZ |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Güncel dönem ders programı henüz yapılmamıştır.
|
Dersin Amacı / Hedefi
Doğal boyamacılığın tarihçesi, boya bitkilerinin sınıflandırılması ve önemli yerel/küresel boya bitkilerinin tanıtımı. Boya bitkilerinin botanik özelliklerini, içerikleri doğal boyarmaddeleri ve bu maddelerin bitkiden ekstrakte edilme yöntemlerini öğretmek. Mordanlama teorisi, mordan çeşitleri ve boyama parametrelerinin (pH, sıcaklık, süre) kontrolü.
Dersin İçeriği
Doğal boyamacılığın tarihçesi, boya bitkilerinin sınıflandırılması ve önemli yerel/küresel boya bitkilerinin tanıtımı.
Dersin Ön Koşulu
Ders için ön Koşul bulunmamaktadır.
Kaynaklar
Hocanın ders notları ( Derleme, Makaleler)
Notlar
Herhangi bir kaynak bulunmamaktadır.
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Boya bitkilerini teşhis edebilir ve içerdikleri ana boyarmadde gruplarını kimyasal açıdan analiz edebilir. |
| ÖÇ02 | Bitkisel materyalden boyarmadde ekstraksiyonu için uygun teknolojik yöntemleri seçebilir ve uygulayabilir. |
| ÖÇ03 | Farklı mordanlar kullanarak istenilen renk tonlarını ve haslık değerlerini elde edebilecek boyama reçeteleri hazırlayabilir. |
| ÖÇ04 | Doğal boyarmaddelerin endüstriyel ölçekte kullanımına yönelik fizibilite ve sürdürülebilirlik değerlendirmesi yapabilir. |
| ÖÇ05 | Laboratuvar otamında farklı lifleri farklı bitkilerle boyama yapar |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Dünyada ve Türkiye'de yoğun yetiştiriciliği yapılan tıbbi ve aromatik bitkileri tanımlar, bunların genel özelliklerini, iklim ve toprak istekleri ile kullanım alanlarını açıklar. | |
| PÖÇ02 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | Ziraat alanı için yeterli iletişim ve bilişim teknolojilerini bilir ve etkin şekilde kullanır. | |
| PÖÇ03 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Tıbbi bitkiler, aromatik bitkiler, baharat bitkileri, keyif bitkileri, boya bitkilerininin genel özelliklerini tanımlar ve bunların kullanım alanlarını açıklar. | 4 |
| PÖÇ04 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Bitkilerde fiziksel, kimyasal ve duyusal analizler yapar. | |
| PÖÇ05 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Tıbbi ve aromatik bitkileri doğadan toplar, üretimini, yetiştiriciliğini, bakımını, farklı yöntemlerle çoğaltımını yapar ve hasadını gerçekleştirir. | |
| PÖÇ06 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Tıbbi ve aromatik bitkilerin fitoterapi, aromaterapi ve tıp alanında kullanımlarını açıklar. | |
| PÖÇ07 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Tarımsal mekanizasyonun bitki yetiştiriciliğindeki önemini ve kullanılan aletlerin özelliklerini açıklar. | |
| PÖÇ08 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Tıbbi ve aromatik bitkilerin biyoloji, sistematiği ve fizyolojisini açıklar. | 2 |
| PÖÇ09 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Temel ekolojik kavramları ve ekolojik faktörleri tanımlar, tarımsal faaliyetlerin ekolojiye ve çevreye olan etkilerini açıklar. | 3 |
| PÖÇ10 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Alanı ile ilgili katılabileceği mesleki etkinlikleri listeler, öngörülmeyen durumlarla karşılaştığında çözüm üretebilir, takım içerisinde ve bağımsız olarak çalışabilne yeteneğine sahiptir. | |
| PÖÇ11 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Bitkilerden yağ çıkarır, yağlardan parfüm yapımında uygun yöntem ve teknikleri kullanır. | |
| PÖÇ12 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Tıbbi aromatik bitkileri bioktif maddeleriyle korumada, depolamada, kimyasal kalitesini muhafaza etmede uygun yöntem ve teknikleri kullanır. | |
| PÖÇ13 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Kimyasal çözelti hazırlar, kimya enstrümental analizleri yorumlar. | |
| PÖÇ14 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Tıbbi ve aromatik bitkiler ile ilgili bitki besleme yöntemlerini, sulama yöntemlerini açıklar, zararlı, hastalık ve yabancı otları tanımlar ve bunlarla mücadelede uygun yöntem ve teknikleri kullanır. | |
| PÖÇ15 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Tarımsal faaliyetlerde iş güvenliği kurallarını, temel İSG risklerini ve tehlikeleri önleme yöntemlerini bilir, çevre bilincine sahip olur. | |
| PÖÇ16 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Ekonomi üzerine temel kavram ve ilkeleri tanımlar, Türkiye ekonomisinde tarım sektörünün yeri ve önemini açıklar. | |
| PÖÇ17 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Toprak özelliklerini, toprak oluşumu ve toprak analiz yöntemlerini açıklar. | |
| PÖÇ18 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Zaman cümleleri, yardımcı fiiller, edatlar hakkında bilgi sahibidir ve mesleki terimlerin İngilizce karşılıklarını bilir. | |
| PÖÇ19 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Atatürk ilkeleri ve inkılap tarihi hakkında genel bilgi sahibi olur. | |
| PÖÇ20 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Dil ve dilin önemi, dillerin doğuşu, yayılışı ve yapı bakımından diller hakkında değerlendirme yapar. |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Doğal Boyamacılığın Tarihçesi ve Önemi | Konu ile ilgli ön araştırma | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap |
| 2 | Boya Bitkilerinin Botanik Sınıflandırılması ve Morfolojisi Botanical | Konu ile ilgili ön araştırma | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap |
| 3 | Bitkisel Boyarmaddelerin Kimyasal Yapısı ve Sınıflandırılması. | Konu ile ilgili ön araştırma | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 4 | Boyarmadde Ekstraksiyon Yöntemleri ve Teknolojileri | Konu ile ilgili ön araştırma | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap |
| 5 | Mordanlama Teorisi ve Mordan Maddelerin Kimyası | Konu ile ön araştırma | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap |
| 6 | Tekstil Liflerinin Doğal Boyamaya Hazırlanması (Terbiye İşlemleri) | Konu ile ilgili ön araştırma | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 7 | Boyama Teknikleri: Doğrudan, Mordanlı ve Küp Boyama | Konu ile ilgili ön araştırma | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap |
| 8 | Ara Sınavlar | Verilen araştırmaların çalışılması | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
| 9 | Kırmızı ve Turuncu Renk Veren Boya Bitkileri (Kökboya vb.) | Konu ile ilgili ön araştırma | Öğretim Yöntemleri: Alıştırma ve Uygulama |
| 10 | arı ve Kahverengi Renk Veren Boya Bitkileri (Muhabbet Çiçeği, Ceviz vb.) | Konu ile ilgili ön araştırma | Öğretim Yöntemleri: Alıştırma ve Uygulama |
| 11 | Mavi ve Yeşil Renk Veren Boya Bitkileri (Çivit Otu vb.) | Konu ile ilgili ön araştırma | Öğretim Yöntemleri: Gösterip Yaptırma |
| 12 | Gıda ve Kozmetik Sanayinde Doğal Boyarmaddelerin Kullanımı | Konu ile ilgili ön araştırma | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 13 | Renk Ölçümü, Haslık Testleri ve Kalite Kontrol | Konu ile ilgili ön araştırma | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap |
| 14 | Standartlar ve sürdürülebiir doğal boyama | Konu ile ilgili ön araştırma | Öğretim Yöntemleri: Alıştırma ve Uygulama |
| 15 | Endüstriyel Uygulamalar ve Proje Sunumları Industrial | Konu ile ön araştırma | Öğretim Yöntemleri: Alıştırma ve Uygulama |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Verilen araştırmaların çalışılması | Ölçme Yöntemleri: Proje / Tasarım |
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Verilen araştırmaların çalışılması | Ölçme Yöntemleri: Proje / Tasarım |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 14 | 2 | 28 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 14 | 2 | 28 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 4 | 4 | 16 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 1 | 1 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 1 | 2 | 2 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 75 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 3,00 | ||
| AKTS | 3 AKTS | ||