SD0852 Çiftlik Hayvanlarında Zoonoz Hastalıklar ve Biyogüvenlik Uygulamaları

3 AKTS - 2-0 Süre (T+U)- 0. Yarıyıl- 2 Yerel Kredi

Genel Bilgi

Birim REKTÖRLÜK
Alan Dışı Dersler Koordinatörlüğü
Kod SD0852
Ad Çiftlik Hayvanlarında Zoonoz Hastalıklar ve Biyogüvenlik Uygulamaları
Dönem 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı
Dönem Güz
Süre (T+U) 2-0 (T-U) (17 Hafta)
AKTS 3 AKTS
Yerel Kredi 2 Yerel Kredi
Eğitim Dil Türkçe
Seviye Üniversite Dersi
Etiket ÜOD Üniversite Ortak Ders
Öğretim Şekli Yüz Yüze Öğretim
Bilgi Paketi Koordinatörü Dr. Öğr. Üyesi İLYAS METE BOYDAK
Dersin Öğretim Elemanı Dr. Öğr. Üyesi İLYAS METE BOYDAK (Güz) (A Grubu) (Sor. Öğr. Ele.)


Dersin Amacı / Hedefi

Çiftlik hayvanlarından insanlara bulaşabilen başlıca zoonoz hastalıkları, bulaşma yollarını ve insan, hayvan ve çevre sağlığı üzerindeki etkilerini öğrenmelerini; Tek Sağlık yaklaşımını kavramalarını; çiftliklerde zoonoz risklerini değerlendirebilmelerini; çiftlik yapısını biyogüvenlik ilkelerine uygun olarak planlayabilmelerini ve temel biyogüvenlik uygulamalarını açıklayabilmelerini sağlamaktır.

Dersin İçeriği

Zoonoz ve biyogüvenlik kavramları; Tek Sağlık yaklaşımı; bakteriyel, viral ve paraziter zoonozlar; bulaşma yolları ve risk grupları; mesleki korunma; çiftliklerin biyogüvenliğe uygun planlanması; karantina ve izolasyon; temizlik ve dezenfeksiyon; yem ve su güvenliği; vektör kontrolü; gübre, atık ve kadavra yönetimi; sağım hijyeni; salgın yönetimi ve çiftlik biyogüvenlik planlarının hazırlanması.

Dersin Ön Koşulu

Kaynaklar

Biosecurity in Animal Production and Veterinary Medicine: From principles to practice (J. Dewulf, F. van Immerseel) Viral Zoonozlar ve Vektör İlişkili Epidemik Virüsler (Mustafa Altındiş) Zoonozlar - İnsan ve Hayvanları Etkileyen Enfeksiyonlar (Andreas Sing)

Notlar



Dersin Öğrenme Çıktıları

Sıra Dersin Öğrenme Çıktıları
ÖÇ01 Çiftlik hayvanlarından insanlara bulaşabilen başlıca zoonoz hastalıkları ve bulaşma yollarını sınıflandırır.
ÖÇ02 Zoonoz, biyogüvenlik, biyolojik risk ve Tek Sağlık kavramlarını açıklar.
ÖÇ03 Hayvan, insan ve çevre kaynaklı zoonoz risk faktörlerini belirler.
ÖÇ04 Çiftlik çalışanları ve ziyaretçiler için gerekli kişisel korunma ve hijyen önlemlerini açıklar.
ÖÇ05 Karantina, izolasyon, temizlik, dezenfeksiyon ve hayvan hareketlerinin kontrolü gibi biyogüvenlik uygulamalarını planlar.
ÖÇ06 Zoonozların önlenmesinde gübre, atık, kadavra, yem, su ve vektör yönetiminin önemini değerlendirir.
ÖÇ07 Örnek bir çiftlik için temel zoonoz risk değerlendirmesi ve biyogüvenlik planı oluşturur.


Haftalık Akış

Hafta Konu Ön Hazırlık Yöntemler
1 Zoonoz ve biyogüvenlik kavramları Araştırma Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
2 Tek Sağlık yaklaşımı: insan, hayvan ve çevre sağlığı ilişkisi Araştırma Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
3 Zoonotik hastalıkların bulaşma yolları ve risk grupları Araştırma Öğretim Yöntemleri:
Soru-Cevap, Anlatım, Tartışma
4 Bakteriyel zoonozlar I: bruselloz, şarbon ve zoonotik tüberküloz Araştırma Öğretim Yöntemleri:
Soru-Cevap, Tartışma, Anlatım
5 Bakteriyel zoonozlar II: Q humması, leptospiroz, salmonelloz ve kampilobakteriyoz Araştırma Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
6 Viral zoonozlar: kuduz ve diğer önemli viral riskler Araştırma Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
7 Paraziter zoonozlar: kist hidatik, toksoplazmoz ve diğer önemli paraziter hastalıklar Araştırma Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
8 Ara Sınavlar Ölçme Yöntemleri:
Yazılı Sınav, Sözlü Sınav
9 Mesleki maruziyet, kişisel koruyucu donanım, el hijyeni ve işletmeye giriş kontrolü Araştırma Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
10 Çiftlik yapısının biyogüvenliğe uygun planlanması: zonlama, giriş-çıkış, karantina, izolasyon, drenaj, gübre ve kadavra alanları Araştırma Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
11 Temizlik ve dezenfeksiyon: temel ilkeler, dezenfektan seçimi ve uygulama hataları Araştırma Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
12 Yem ve su güvenliği; kemirgen, böcek, kene ve yabani hayvan kontrolü Araştırma Öğretim Yöntemleri:
Soru-Cevap, Tartışma, Anlatım
13 Gübre, tıbbi atık, doğum materyali ve kadavra yönetimi Araştırma Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
14 Sağım hijyeni ve hayvansal gıdalardan kaynaklanan zoonozların önlenmesi Araştırma Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
15 Salgın durumunda bildirim, kayıt, iletişim ve çiftlik biyogüvenlik planı Araştırma Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
16 Yarıyıl Sonu Sınavları Ölçme Yöntemleri:
Yazılı Sınav, Sözlü Sınav
17 Yarıyıl Sonu Sınavları Ölçme Yöntemleri:
Yazılı Sınav, Sözlü Sınav


Öğrenci İş Yükü - AKTS

Çalışmalar Sayısı Süresi (Saat) İş Yükü (Saat)
Ders ile İlgili Çalışmalar
Ders (Sınav haftaları dahil değildir) 14 2 28
Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) 14 2 28
Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar
Ödev, Proje, Diğer 1 8 8
Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) 1 8 8
Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı 1 8 8
Toplam İş Yükü (Saat) 80
Toplam İş Yükü / 25 (s) 3,20
AKTS 3 AKTS

Güncelleme Zamanı: 31.08.2026 11:46